Η χορτοφαγική διατροφή θεωρείται πιο υγιεινή απ’ την συνηθισμένη δίαιτα. Όποιος επιλέξει να γίνει χορτοφάγος (vegetarian) πρέπει εκ των προτέρων να μελετήσει καλά τις αρχές τις χορτοφαγίας. Η αλλαγή είναι μεγάλη και δεν πρέπει να συμβεί απότομα, οπότε πρέπει για να γίνει πιο ομαλά πρέπει η μετάβαση να είναι σταδιακή και καλό είναι να συμβουλευτεί κάποιον αρμόδιο διατροφολόγο. Σ’ αυτό το άρθρο όμως θα επικεντρωθούμε στους ήδη vegetarians και αν επηρεάζει η διατροφή τους την άσκηση.

Ο χορτοφάγος έχει καλύτερη απόδοση στη φυσική άσκηση και στη γυμναστική;

Οι μελέτες είναι ελάχιστες πάνω στο συγκεκριμένο θέμα και όσες υπάρχουν ήδη, αποτελούν παλιές πειραματικές έρευνες, πράγμα που σημαίνει, ότι τα κριτήρια των τότε με των τωρινών εποχών θα διαφοροποιούνται. Ωστόσο, σε μια αρκετά αξιόπιστη έρευνα, σε ό,τι έχει να κάνει με την αερόβια (αντοχή) και την αναερόβια ικανότητα ανδρών και γυναικών μεταξύ χορτοφάγων και μη δεν παρατηρήθηκαν διαφορές. Μια άλλη έρευνα, που έγινε σε αθλητές αγώνων απόστασης δρόμου, μετά από 14ήμερη δίαιτα, που αποτελούταν κυρίως από φρούτα καμία βελτίωση αλλά ούτε και επιδείνωση υπήρξε επίσης. Ακόμα σε 8 αθλητές αντοχής που μπήκαν σε πρόγραμμα ωολακτοφυτοφαγικής δίαιτας (δίαιτα με αβγά και γαλακτοκομικά προϊόντα) για 6 εβδομάδες δεν διαπιστώθηκε καμία διαφορά στην απόδοση της αντοχής τους.

Συμπερασματικά λοιπόν, η φυτοφαγική δίαιτα δεν επηρεάζει αρνητικά την φυσική δραστηριότητα ούτε προς θετική ούτε προς αρνητική κατεύθυνση, αφού οι παραπάνω έρευνες δεν βρήκαν ιδιαίτερες διαφορές. Αξίζει όμως να τονιστεί ότι στις παραπάνω έρευνες το δείγμα που χρησιμοποιήθηκε μελετήθηκε κάτω από συγκεκριμένες διατροφικές συνθήκες που τελούσαν υπό επίβλεψη αρμόδιου διατροφολόγου. Αυτό σημαίνει, όπως αναφέρθηκε και στην εισαγωγή, ότι ένας χορτοφάγος πρέπει να κατέχει πολύ καλή γνώση για την χορτοφαγία και από κει και πέρα μπορεί να εκτελέσει όποια μορφή άσκησης του αρέσει έχοντας τις ίδιες δυνατότητες βελτίωσης της απόδοσης του με έναν κρεατοφάγο.

Ένας φυτοφάγος επίσης πρέπει να διαχωρίσει  την φυτοφαγική δίαιτα από κάποιες άλλες ακραίες δίαιτες που βασίζονται μόνο σε φρούτα και στους ξηρούς καρπούς (φρουτοφαγία) και να προσέξει πολύ την θρεπτική αξία των ουσιών που πρέπει να προσλαμβάνει εφόσον γυμνάζεται και να μην καταφεύγει σε αποτρεπτικές δίαιτες.

Ακόμα αξίζει να αναφερθεί η γνώμη αθλητών παγκόσμιας κλάσης, τα συμπεράσματα των οποίων ισχύουν φυσικά και για τους ερασιτέχνες ή απλώς για άτομα που ασχολούνται με την άθληση σε οποιοδήποτε επίπεδο. Αρχικά όλοι οι αθλητές παγκόσμιας κλάσης ακολουθούν συγκεκριμένο πρόγραμμα ισορροπημένης διατροφής. Φυτοφάγοι αθλητές θεωρούν την διατροφή τους, λόγο της επιτυχίας τους. Πολλοί περισσότεροι σε αριθμό βέβαια είναι αθλητές με διακρίσεις που η διατροφή τους περιέχει ζωικής προέλευσης τροφές.

Αν και εφόσον η δίαιτα περιέχει όλα τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά στην ποσότητα που πρέπει, για έναν ασκούμενο, τότε και οι δύο μορφές δίαιτας συνίστανται. Σε γυναίκες φυτοφάγους αθλήτριες αντοχής ή σε γυναίκες που δουλεύουν γενικότερα την αερόβια ικανότητα τους είναι σημαντικό να προσέξουν τις ποσότητες πρόσληψης σιδήρου-ασβεστίου. Έχει συνδεθεί η φυτοφαγική διατροφή με την αθλητική αμηνόρροια σε αθλήτριες αντοχής και σε άντρες αθλητές αντοχής μειωμένα επίπεδα τεστοστερόνης. Επίσης η κρεατίνη δεν επαρκή σαν ποσότητα στις φυτοφαγικές δίαιτες. Είναι μια ένωση που περιέχει άζωτο. Την βρίσκουμε σε παράγωγα του κρέατος και βοηθά στην άμεση και γρήγορη παραγωγή ενέργειας σε αθλήματα ταχύτητας και δύναμης, χρησιμοποιείται ως εργογόνο βοήθημα. Ο David Nieman αναφέρει ότι η φυτοφαγία είναι πλούσια σε υδατάνθρακες όταν έχουμε να κάνουμε με περιπτώσεις έντονων αερόβιων προπονήσεων, όπως είναι οι κολυμβητές και οι δρομείς μεγάλων αποστάσεων. Οι υδατάνθρακες είναι η μεγαλύτερη πηγή ενέργειας και βοηθά στην αποκατάσταση γλυκογόνου που χρησιμοποιείται σε δραστηριότητες αντοχής. Φυσικά και οι κρεατοφάγοι μπορούν ν ακολουθήσουν διατροφή πλούσια σε υδατάνθρακες για τον ίδιο σκοπό.

Σαν κατακλείδα θα εστιάσουμε στο σημείο που αναφερθήκαμε αρχικά. Αν θέλεις να στραφείς προς μια χορτοφαγική δίαιτα θα πρέπει πρώτα να μελετήσεις καλά και στη συνέχεια να ξεκινήσεις σταδιακά.

Πάντα σημείο αναφοράς για το αν κάτι είναι καλό ή κακό είναι το σώμα σου, το οποίο και πρέπει ν’ ακούς.

1) Πώς αισθάνεσαι κατά τη διάρκεια της άσκησης- προπόνησης;

2) Έχεις περισσότερη ή λιγότερη αντοχή;

3) Χάνεις ή παίρνεις βάρος;

4) Η απόδοσή σου στην άσκηση είναι χειρότερη ή καλύτερη;

Ανάλογα με τις απαντήσεις θα πάρεις πληροφορίες για αν η δίαιτα που ακολουθείς ενδείκνυται ή όχι.

Να θυμάσαι: Η χορτοφαγία είναι ένας πιο υγιεινός τρόπος να λαμβάνεις τα θρεπτικά στοιχεία για τον οργανισμό σου, αλλά το ίδιο μπορεί να συμβεί και με μια καλά ισορροπημένη διατροφή που περιλαμβάνει ζωικής προέλευσης στοιχεία. Η φυτοφαγία από μόνη της δεν αυξάνει τη σωματική απόδοση.

Σάντρα Βαξεβάνη, MyLiveGym Instructor